ریواس و خواص آن

ریواس و خواص آن

ریواس یا ریباس، گیاهی است از تیره ی ترشک ها ( هفت بندها ) و دارای ساقه های هوایی و برگ های آن محتوی مواد ذخیره ای و اسیدی است و به همین جهت مورد استفاده ی خوراکی قرار می گیرد.

ریواس هنگام بهار در نواحی گوناگون ایران، دامنه ی کوه ها، کنار رودخانه ها و مناطق برخوردار از آب های راکد می روید و برگ ضخیم و گوشت دار این گیاه مصرف غذایی دارد. تکثیر ریواس معمولاً با کشت در خزانه و انتقال به کشتزار و یا از طریق کشت بذر تازه صورت می گیرد.

خواص درمانی

ریواس طبیعت سرد دارد و دارای ویتامین ها و املاح معدنی گوناگونی است. برای تمامی اعضای بدن، ماده ی غذایی بسیار ممتازی شمرده می شود و اثر شگفت انگیز و معجزه آسایی دارد. قابض است و برای تقویت 

معده  و کبد مفید می باشد. خوردن ریواس برای بیماران تب  دار و بی اشتها مفید بوده و یرقان  ، وسواس  ، سستی را درمان می نماید. در این گونه موارد می توان 100 گرم از آب ریواس یا رب ریواس را میل کرد. صفرا و دل به هم خوردگی را رفع می کند و برای حصبه  و اسهال گرم صفراوی مفید بوده و کرم کُش است. خوردن ریواس را نباید در برنامه ی غذایی از یاد بُرد. ریواس را برای تهیه ی خورش، کمپوت، مربا و شربت مورد استفاده قرار می دهند. سعی کنید در مصرف ریواس زیاده روی نکنید.

مفیدترین طریقه مصرف آن، مصرف آب ریواس همراه با آب 

هویج ، کرفس ، خیار و سیب  می باشد که یک سوم آب ریواس و دو سوم بقیه مواد است.

ریواس اثر ملین داشته و اشتها آور است و برای 

افزایش اشتها  و یبوست مفید می باشد. مصرف ریواس برای مبتلایان به سنگ کلیه  و ناراحتی های مثانه خطرناک است.

شیر مادرانی که ریواس می خورند، در نوزادان تولید 

اسهال  می کند. ریواس، مقوی قلب و اعصاب بوده و برای درمان بواسیر مفید است.

ریواس به عنوان فعال کننده ی عملکرد دستگاه گوارش، ناقل نمک های صفراوی و محرک ترشح کبد شناخته شده است. نخستین کار کرد آن در دهان این است که با تحریک جوانه های چشایی به واسطه ی مزه ی تلخ خوشایندش، موجب پاک شدن حفره ی دهان شده و 

دهان  را برای چشیدن غذای بعدی آماده می سازد. این گیاه در معده سبب افزایش ترشح معدی و تحریک آن می شود. در نتیجه به طور کلی باعث بهبود عملکرد معده می گردد.

علاوه بر این با تحریک ترشح نمک های صفراوی از کبد، به تنظیم جذب چربی از روده کمک می کند.

ریواس خاصیت مسهلی، ضد التهابی و متعادل کننده ی عملکرد روده ها (درمان یبوست و اسهال) را داشته و در درمان یرقان، خونریزی معدی- روده ای، اختلال قاعدگی، ورم ملتحمه ی چشم، جراحات ناشی از ضربات و صدمات جسمانی، 

زخم های چرکی سطحی و سوختگی های حاصل از حرارت کاربرد دارد.

ارزش تغذیه ای 85 گرم ریواس

انرژی ... 29 کیلو کالری

چربی ... 2/0 گرم

پروتئین ... 8/0 گرم

کربوهیدرات ... 7 گرم

 

کلسیم  ... 266 میلی گرم

 

سدیم  ... 5 میلی گرم

پتاسیم ... 148 میلی گرم

 

ویتامین ث  ...  7 میلی گرم

 

ویتامین آ   ... 100 تا 300 واحد بین المللی.

سایر مصارف ریواس

ریواس به علت خاصیت اسیدی، برای پاک کردن ظروفی که آثار سوختگی مواد غذایی در آنها به جای مانده باشد، مورد استفاده قرار می گیرد.

افرادی که موی آن ها قهوه ای کم رنگ است، با استفاده از ریشه ی این گیاه می توانند به رنگ موی طلایی دست یابند. برگ های ریواس را می توان به عنوان حشره کش موثر برای دفع حشرات به کار برد.

ریواس با طعم منحصر به فرد خود، در بیشتر پس غذاها ( 

دسرها  ) و شیرینی ها  استفاده می شود. تا پیش از سده ی 18 کاربردی در پخت غذا نداشت.

گیاه یاد شده تا یکی دو روز در یخچال قابل نگهداری است. برای نگهداری طولانی تر ریواس، پس از بریدن ساقه ها، آن را منجمد می کنند. اگر ساقه های ریواس به طور خام مصرف شود، به شدت ترش خواهد بود. به طور معمول آن را با شکر یا 

عسل  می پزند و یا در کیک ها مورد استفاده واقع می شود.

همچنین به تنهایی یا همراه با توت فرنگی در تهیه ی ژله و مرباها به کار می رود. چاشنی هایی که با ریواس مصرف می شوند، عبارتند از 

لیمو  ، دارچین و زنجبیل.

گرمي و سردي در طب سنتي


گرمي و سردي در طب سنتي

علم الأدويه يا گياه شناسي داروئي و طب سنتي که امروز از آن با نام مفردات پزشکي و فارماکوگنوزي ياد مي شود در باورها و اعتقادات درماني مردم و نيز در متون قديمه طب سنتي ايران برگرفته از کتب معتبر و دانشمندان نام آوري چون ابن سينا - زکرياي رازي - اهوازي ارجاني و ... مي باشد ، که اصول طبابت آن بر چهار حالت طبيعت مزاج آدمي يا اخلاط اربعه بنام : بلغم ، صفرا ، سودا ، خون و همچنين بر گرمي و سردی استوار بوده است و بر اين اساس تشخيص و درمان صورت مي گرفته است .

 

در طب تطبيقي و تلفيق عقايد قدما با پزشکي جديد از اخلاط اربعه با نام PH خون يا اسيديتيک و بازيک و از گرمي و سردي با واژه هاي پرکالري و کم کالري ياد مي شود ولي هيچکدام از اين تعبيرات بازگو کننده جامعي بشمار نمي روند و 1غذاهاي گرم و سرد در اعتقاد عامه مردم ايران به جاي پرکالري و کم کالري نمي باشد زيرا خوراکي هايي مانند گردو ،نارگيل ، کاکائو ، خرما ،‌ کنجد ،  گوشت شتر ، گوشت کبوتر در گروه غذاهاي گرم و خوراکي هائي مانند هلو ، هنداونه ، خيار ، توت فرنگي ، جو ، برنج ، گوشت گاو و جوجه خروس به نام غذاهاي سرد شناخته مي شوند و برخي غذاها مثل شير وماست گوسفند ، نان گندم ، گوشت بره و غيره غذاهاي معتدل و بعبارتي نه گرم و نه سرد شناخته مي شوند و اين گروه از غذاهاي معتدل اثر متابوليسمي و حالت خاص در افراد گرم مزاج و سرد مزاج ايجاد نکرده و به هر دو گروه سازگار مي افتد .

در طب سنتي خوراکي هاي سرد ارزش غذايي منفي در شخص ايجاد کرده و 2خوردن آنها سبب رخوت ، سستي ، ضعف عمومي ، رنگ پريدگي ،‌ بي حالي ، کم حوصلگي ، کاهش نيروي جنسي ، پرخوابي و غيره مي شود برعکس خوردن غذاهاي گرم باعث بالا رفتن فشارخون ، برافروختگي چهره ،‌ کم خوابي ، جوش34 صورت واحتمالاً کهير و جوشهاي چرکي خواهد شد .

در طب سنتي ايران هر فرد حالت و طبيعت مزاج يا ارگانيسم بدن خود را نسبت به غذاهاي سرد يا گرم تشخيص مي دهد و در مصرف آنها رعايت اعتدال را مي نمايد تا دچار عوارض گوارش و غيره نگردد .

عدم هماهنگي بين مزاج و غذا - طبق اعتقاد طب سنتي ايران - موجب اختلال در اندام هاي داخلي مثل قلب و ريه شده و شخص احساس بيماري می نمايد . امروزه با پيشرفت پزشکي و کشف علت بيماريها اين عقايد کنار گذاشته شده و کمتر مورد استفاده قرار مي گيرند .

بقیه در ادامه مطلب