خواص صبر زرد(آلوئه ورا)

صبر زرد(آلوئه ورا)

صبر زرد(شاخ بزي) گياهي است علفي و چند ساله با برگ‌هاي ضخيم، گوشتي و دراز. حاشيه‌ برگ‌هاي آن کمي پيچ و خم‌دار و داراي تيغ است. گل‌هاي آن‌ به‌صورت خوشه‌اي زيبا در انتهاي محور ساقه گل‌دار و به رنگ سبز مايل به زرد قرار دارند.

قسمت مورد استفاده صبر زرد، شيرابه به دست آمده از برگ‌هاي گياه است که امکان دارد به صورت تازه غليظ(خميري) و يا خشک شده با رنگ‌هاي متفاوت زرد، زرد مايل به سبز، قهوه‌اي و يا قرمز مايل به سياه باشد.

در سال‌هاي اخير کشت صبر زرد، گونه ي Vera در ايران معمول گشته است. گرچه اين گياه با نقاط گرم و مرطوب سازگاري خوبي دارد، ولي در نقاط مختلف ايران کشت مي‌شود.

تاريخچه

نقاشي‌هايي از صبر زرد، بر روي کنده‌کاري‌هاي ديوارهاي معابد مصري ديده شده است. اين معابد در هزاره چهارم قبل از ميلاد بنا شده است. صبر زرد را که "گياه جاودانگي" نام گرفته بود، به هنگام خاک سپاري، براي فراعنه هديه مي‌آوردند.

کتاب "The Egyptian Book of Remedies" (‌‌1500 سال قبل از ميلاد مسيح) از کاربرد صبر زرد در درمان عفونت‌ها، معالجه پوست و تهيه داروهاي ملين سخن گفته است. "ديسکوريد"(فيزيک‌دان يوناني)، در سال 74 پس از ميلاد، صبر زرد را جهت التيام زخم، جلوگيري از ريزش مو ، درمان زخم‌هاي دستگاه تناسلي، و معالجه همورئيد، مفيد دانست.

بازرگانان عرب، در قرن ششم بعد از ميلاد، اين گياه را به آسيا آوردند، و اسپانيايي‌ها آن را در قرن شانزدهم، از منطقه مديترانه به برّ جديد (World New) بردند. در عصر جديد (1930) مصرف کلينيکي صبر زرد به منظور درمان التهاب پوست ناشي از اشعه ايکس آغاز شد.

ترکيبات مهم

گياه، حاوي مشتقات هيدروکسي آنتراسن از جمله آلوئين‌هاي A2وB  به ميزان 40- 25درصد کل ترکيبات و مشتقات کرومون از جمله آلوئه رزين 2A، B وC است.

ترکيبات مهم ديگر آلوئه شامل قندها از جمله: گلوکز، مانوز و سلولز، آنزيم‌ها از جمله: اکسيداز، آميلاز و کاتالاز، همچنين ويتامين‌هايي نظير: B1، B2، B6، C، E و اسيد فوليک و مواد معدني مانند: کليسم، سديم، منيزيم، روي، مس و کروم مي‌باشند.

اثرات مهم

خاصيت اصلي صبر زرد، به عنوان يک مسهل قوي بوده و داراي خواص ديگري از جمله ضد ورم، ضد ميکروب، التيام زخم‌ها، ضد آفتاب و ضد سوختگي مي‌باشد.

ژل الوئه اثرات خوب و مفيدي بر روي سوختگي‌هاي معمولي، سوختگي‌هاي حاصل از اشعه، زخم‌ها و صدمات ديگر پوست دارد.

تحقيقات اخير، اثرات مثبت آن را در بيماران مبتلا به ديابت نشان داده است و آزمايش‌هاي انجام يافته بر روي موش‌ها اثرات مذکور را تاييد کرده است. اثرات ديگر آلوئه شامل اثرات ضد سرطان و اسپرم‌کش آن است.

در سال‌هاي اخير، ژل آلوئه به طور وسيع در محصولات آرايشي، بهداشتي و به خصوص در کشور آمريکا مصرف مي‌شود. اين ژل داراي خواص ضد ورم و ضد ميکروبي است و مرطوب کننده مناسبي نيز محسوب مي‌شود. صنايع غذايي آمريکا در محصولات خود از ژل آلوئه به عنوان ماده‌اي موثر در تناسب اندام و سلامتي بدن استفاده مي‌کنند.

طريقه و مقدار مصرف

محصولات مختلف آلوئه به شکل قرص و کپسول به همراه بعضي گياهان ديگر از جمله بلادون ،توسط کارخانه‌هاي داروسازي عرضه شده‌اند.

ميزان عادي مصرف 2/0 – 1/0 گرم آلوئه و يا 1/0- 5 0/0 گرم عصاره آلوئه براي چند شب متوالي مي‌باشد.

استفاده مستقيم از ژل گياه

براي استفاده مستقيم از ژل آلوئه، مي‌توان برگ‌هاي گياه را قطع کرد. در محل قطع شده، ژل بي‌رنگي نمايان مي شود که با فشردن برگ گوشتي گياه، ژل بيرون مي‌زند. مي‌توان از اين ژل به‌طور مستقيم جهت مرطوب کردن پوست، آفتاب سوختگي، زخم سوختگي‌هاي معمولي و نرم کردن اگزماي زير چشم استفاده کرد.

ژل به مرور زمان در معرض هوا تغيير رنگ داده و در نهايت به رنگ قرمز تيره(مايل به سياه) در مي‌آيد.

عوارض جانبي

مصرف بيش از حد ژل(مصرف روزانه يک گرم به مدت طولاني) ممکن است باعث عدم تعادل آب و الکتروليت‌‌هاي بدن، سقط جنين، زايمان زودرس، اسهال خوني و ضايعات کليه شود. همچنين مصرف مقادير بسيار زياد آن ممکن است منجر به مرگ شود.

موارد منع مصرف

نبايد از ژل در زمان تهوع، استفراغ ، دردهاي شکمي، خونريزي مقعد و ضعف شديد استفاده کرد.

در زمان بارداري به غير از دستور پزشک، مصرف آن ممنوع است.

احتياط

- براي مصرف بيش از دو هفته آن، بايد با پزشک مشورت کرد.

- در صورت تاثير نکردن تا 24 ساعت پس از مصرف، ممکن است مشکلات جدي وجود داشته باشد که بايد به پزشک مراجعه کرد.

- چون تأثير ترکيبات آلوئه در کودکان مشخص نيست، بنابراين در اين گونه موارد بايد با پزشک مشورت کرد.

- بهتر است از فرآورده‌هاي صنعتي آلوئه، براي سنين بالاي ده سال و حداکثر به مدت دو هفته استفاده شود. مقدار مصرف عصاره آلوئه در سنين مختلف 17/0- 4 0/0 گرم است که اين ميزان معادل 30- 10 ميلي‌گرم هيدروکسي آنتراکينون در روز است.

مهم‌ترين اثرات گزارش شده صبر زرد

ضد آلرژي ، ضد سرطان، ضد ميکروب، ضد قارچ، ضد ويروس، ضد آفتاب سوختگي، کاهش دهنده قند خون، مسهل، ضد کرم، ضد ورم، مرطوب کننده و نرم کننده، قاعده‌آور، ملين، مقوي معده و کبد.

نکات قابل توجه

- بيش از 300 گونه آلوئه وجود دارد که مهم‌ترين آنها از نظر استفاده دارويي، آرايشي و بهداشتي، الوئه ورا (Aloe Vera) مي‌باشد.

- منبع جغرافيايي دقيق آلوئه معلوم نيست، ولي به احتمال زياد مربوط به مصر يا خاورميانه مي‌باشد.

- محصولات مختلف آلوئه که به بازار ارائه شده‌اند شامل:

1- ژل آلوئه: محصول طبيعي(بدون تغيير غلظت ژل) از برگ‌هاست.

2- کنسانتره‌آلوئه: ژل آلوئه است که آب آن را خارج کرده‌اند.

3- عصاره آلوئه: حاوي دست کم 50درصد ژل آلوئه است.

4- لاتکس آلوئه: مايع تلخ زرد رنگي که از پوست لوله‌اي پرسيکل به دست مي‌آيد و حاوي آلوئين است.

- در نقاط مختلف جهان از گونه‌هاي ديگر صبر زرد مانند AB و AC استفاده‌هاي مشابهي با گونه Aloe Vera به عمل مي‌آيد. اين گياهان نيز با نام عمومي «Aloe» مشهور مي‌باشند.

دکتر محمدحسين صالحي سورمقي- دکتراي تخصصي فارماکوگنوزي

استاد دانشکده داروسازي تهران

خواص آووکادو

                                    خواص آووكادو

آووکادو درختی است که ارتفاع آن به حدود 6 متر می رسد و درقسمت های گرم آمریکا و برزیل و غرب هندوستان پرورش می یابد . منشاء آووکادو آمریکای جنوبی بوده که از آنجا به نواحی دیگر دنیا راه یافته است . برگهای این درخت ضخیم و سبز و گلهای آن کوچک و سبز رنگ است . میوه آن مانند گلابی و درای پوستی سخت برنگ سبز تیره و یا سیاه است در حدود 400 نوع مختلف آووکادو وجود دارد که بعضی از آنها درای پوست صاف و سبز رنگ بوده ولی پوست برخی از آنها سیاه و خشن است / مدرکی در دست است که نشان می دهد مایاها و اینکاها از این میوه استفاده می کرده اند . 

ترکیبات شیمیایی:
آووکادو چرب است و درای اسیدهای آمینه مختلف مانند سیستین Cystine تریپتوفان Tryptophane و تیروسین Tyrosine می باشد . در تحقیقات جدیدی که انجام شده وجود چند نوع آنتی بیوتیک در آووکادو ثابت شده است . دانه گیاه درای مقدار کمی ( در حدود 2 درصد ) روغن است . این روغن غلیظ و سفت و به رنگ زرد مایل به سبز بوده که درای بو و طعمی مطبوع است . روغن دانه آووکادو درای حدود 7 درصد روغن های اشباع شده مانند اسید پالمتیک Palmitic و اسید استئاریک Steraric Acid اسید آراشیدیک Arachidic Acid ، اسید میریستیک Myristic Acid و در حدود 80 درصد روغن های اشباع نشده مانند اسید اولئیک Oleic Acid و اسید لینولئیک Linoleic Acid می باشد . در یکصد گرم آووکادو مواد زیر موجود است :
آب  : 80 گرم
انرژی :  150 کالری
پروتئین :  1/8 گرم
چربی  : 14 گرم
مواد نشاسته ای :  5 گرم
کلسیم :  8 میلی گرم
فسفر :  35 میلی گرم
آهن :  5/0 میلی گرم
پتاسیم  : 600 میلی گرم
ویتامین آ  : 250 واحد
ویتامین ب 1  : 0/08 میلی گرم
ویتامین ب 2  : 0/15 میلی گرم
ویتامین ب3  : 1/4 میلی گرم
ویتامین ث :  12 میلی گرم

خواص داروئی:
 * جوشانده برگهای آووکادو قاعده آور است .
 * آووکادو تقویت کننده معده است .
 * نفخ و گاز معده را از بین می برد .
 * برای درمان یرقان مفید است .
 * جوشانده برگهای آووکادو اسهال خونی را برطرف می کند .
 * آووکادو تقویت کننده بدن است .
 * آووکادو رشد بچه ها را جلو می اندازد زیرا درای مواد معدنی بسیاری است .
 * آووکادو خون ساز است و آنهایی که مبتلا به کم خونی هستند باید از آووکادو استفاده کنند .
 * آووکادو بدن را قلیایی کرده و تمیز می کند .
 * چون آووکادو شکر و مواد نشاسته ای کمی دارد برای آنهایی که بیماری قند دارند نیز مناسب است . 
 * برای دوره نقاهت به مریض آووکادو بدهید . ضعف عمومی را برطرف می کند .
 * خستگی را برطرف می کند .
 * ناراحتی روده و معده را معالجه می کند .
 * بیخوابی را درمان می کند زیرا درای تریپتوفان است . اگر به کم خونی دچار هستید حتما با شام خود آووکادو بخورید .
 * برای درست کردن سس سالاد از آووکادو استفاده کنید .

طرز استفاده: 
روغن آووکادو درای ویتامین های مختلف مانند P ، C، K ، H ، E، D ، B، A می باشد . بنابراین ارزش غذایی زیادی دارد . 
 * روغن آووکادو ضد رماتیسم است و اگر مفاصل شما درد می کند آنرا با روغن آووکادو ماساژ دهید .
 * برای جلوگیری از ریزش مو ، هرشب مقداری از روغن آووکادو را به سر بمالید و صبح بشوئید .
 * شوره سر را از بین می برد .
 * برای براق شده موها ، بعد از شستشوی سر چند قطره آووکادو را به موها بمالید .
 * روغن آووکادو بهترین کرم برای پوست است زیرا به آسانی در پوست نفوذ می کند و به پوست شادابی می دهد . و بالاخره آووکادو بهترین ماسک  برای برطرف کرده چین و چروک های صورت و جلوگیری از پیدایش آن است . برای این منظور آووکادو را پوست کنده و له کنید و بصورت ماسک بر روی صورت و گردن بگذارید و بعد از نیم ساعت بشوئید .

مضرات : مضرات خاصی گفته نشده است . 

خواص انبه

انبه ؛ میوه ای برای تقویت بینایی

انبه یک میوه گرمسیری است و اولین بار در هندوستان و نواحی استوایی کاشته شد. در نواحی استوایی درخت انبه چندین بار در سال بار می دهد.

انبه نه تنها میوه خوشمزه ای است، بلکه غنی از ویتامین ، املاح و آنتی اکسیدان  هاست. دارای فیبر زیادی است، ولی کالری و سدیم  آن کم است. فاقد کلسترول  و چربی اشباع است.

 انبه یکی از منابع غنی ویتامین A  است. همچنین دارای مقادیر کافی ویتامین C  ، ویتامین B ، پتاسیم ، کلسیم  و آهن  است. ویتامین A  در تقویت بینایی چشم  و حفظ سلامتی دندان ها  ، پوست  ، استخوان، غشاهای مخاطی و بافت های نرم بدن نقش مهمی دارد.

نصف میوه ی انبه ی متوسط معادل یک واحد میوه است و70 کالری انرژی دارد. طعم انبه رسیده و تازه شبیه مخلوطی از طعم هلو و آناناس است و بسیار آبدار و خوشمزه می باشد .

خواص و اثرات سلامتی انبه :

- از میوه و پوست انبه علاوه بر ترشی و مربا ، عصاره ای درست می کنند که دارای اثر قابض است. همچنین غرغره این عصاره بصورت مخلوط با کمی آب، برای گلودرد  مفید است.

- پوست آن دارای 15 تا 18 درصد تانن است و یک قاشق چایخوری پوست کوبیده آن به میزان دو مرتبه در روز برای اسهال مفید است.

- انبه ابتدا گس و بعد ترش می شود و در اثر زیاد ماندن بر روی درخت، کم کم شیرین می شود.

- میوه آن بوی خوشی مثل عنبر دارد. دهان  را خوشبو کرده و رنگ چهره را باز می کند.

- تقویت کننده جسم ، روح و دستگاه گوارش است.

- کلیه  و مثانه را تقویت می کند.

- برای بهبود سرفه  ، تنگی نفس ، انواع سردرد ، اسهال و دردهای قولنجی مفید است.

- عطش  را رفع می کند.

- برای چاق شدن افراد لاغر  مفید است.

- ادرار آور و ملیّن است.

- مربا و ترشی انبه برای تقویت معده مفید است.

نکات مورد توجه :

- زیاده روی در مصرف انبه برای افرادی که طبع گرم دارند، مضر است.

- مصرف انبه به خصوص ترشی آن با معده خالی ، ایجاد ناراحتی معده  می کند. بنابراین بهتر است آن را بعد از غذا و ترشی آن را همراه با غذا میل کرد.

- پوست انبه را قبل از خوردن جدا کنید ، زیرا بعضی افراد نسبت به آن حساسیت  دارند.

منبع : کتاب زبان خوراکی ها و WWW.MAD4MANGO.COM

تهیه و ترجمه : ولدخانی – کارشناس تغذیه تبیان

خواص چغندر

خواص غذایی چغندر

چغندر گیاهی است با فواید بسیار که پخته ی آن را لبو می گویند . بخش های خوراکی این گیاه هم برگ آن است و ،هم ریشه آن. در برگ های این گیاه در طول روز قند تولید می شود و هنگام عصر اگر برگ آن را خام بخورید کاملاً شیرین است.

مصرف شیره ی چغندر نیز از قدیم رواج داشته است و رنگ زیبای آن موجب می شده که آن را مانند خون انسان بدانند.

چغندر حاوی مقدار زیادی عنصر پتاسیم ، 

فسفر  ، کلسیم  ، گوگرد ، ید ، آهن و مس است و همچنین عناصر بسیار کمیابی مثل روبیدیوم (RUBIDIUM) و کاسیوم (CAESIUM) در آن وجود دارد. کربوهیدرات ، کمی پروتئین و ویتامین هایی چون B1  و B2  ، نیاسین ، B6  ، B12  و C  در آن موجود است.

چغندر به دلیل دار بودن مقدار زیادی آنتی اکسیدان برای درد مفاصل و نقرس مفید است.

شیره ی چغندر سیستم گردش خون را بهبود می بخشد و به عملکرد سیستم ایمنی کمک می کند.

از جمله خواص دیگر شیره ی چغندر :

* کمک به جذب 

آهن  و تولید گلبول های قرمز خون (برای زنانی که از کم خونی  رنج می برند مفید است)

* کمک به حفظ سلامت سلول ها

* کمک به حفظ سلامت کل بدن با کمک 

آنتی اکسیدان  های موجود در آن

* کمک به جذب بهتر بسیاری از مواد مغذی

* کمک به حفظ سلامت 

کبد (1) (پاک کننده ی عالی صفراست)

* افزایش 

باروری 

خواص دارویی چغندر :

- خوردن چغندر پخته رعشه را معالجه می کند و بسیار آرام بخش است.

- لبو به علت دارا بودن عناصر کمیاب از بیماری جذام جلوگیری می کند. فسفر دارد ، پس برای مغز و اعصاب مفید است.

-  برای 

استحکام استخوان ها  مفید است.

- لبو با اینکه 17 درصد قند دارد، ولی خنک است و این خاصیت خنکی در برگ آن بیشتر است . از این رو آب لبو برای التهاب مثانه، رفع یبوست و 

بیماری های پوست  مفید است.

- لبو ویتامین های 

A  ، B و C دارد از این رو اشتها آور است و بهتر است همیشه به سالاد افراد کم وزن  اضافه شود.

مصرف چغندر لکه های سفیدی که در پوست بدن پدید آمده و موجب مرض پیسی می شود را از بین می برد. از این رو امام محمد باقر ( ع ) فرمودند : قوم بنی اسرائیل از لکه های سفیدی که در بدن خود مشاهده می کردند ، به حضرت موسی شکایت نمودند. حضرت موسی این مطلب را به خداوند عرضه کرد. به موسی وحی شد که به بنی اسرائیل فرمان ده تا گوشت گاو را با چغندر بخورند تا شفا یابند.

حتی برگ چغندر نیز خواص بسیاری زیادی دارد که از آن جمله؛

- برگ خام چغندر آرام بخش و خنک است و اگر پخته شود موجب نفخ نمی شود.

- برگ خام چغندر ورم 

طحال  را بهبود می بخشد.

- جهت 

درد مفاصل  و نقرس سودمند است (چون مقدار زیادی آنتی اکسیدان دارد).

- شستشوی سر با جوشانده ی برگ چغندر 

شوره  و چربی مو را از بین می برد و ضد شپش  است.

- قرار دادن دست و پای ترک خورده در آب گرم شده ی برگ چغندر موجب بر طرف شدن عارضه می شود.

- جوشانده ی برگ چغندر کلاً برای پوست و مو بسیار مفید است و ضد 

جوش  ، ضد ورم ، ضد ریزش مو  ، ضد کک و مک و سوختگی با آفتاب  است.

امام رضا ( ع ) فرمودند : به بیماران خود برگ چغندر بخورانید ، زیرا در برگ چغندر شفاست و ضرری در آن نیست و موجب آرامش است.

پس چه خوب است از این سبزی در غذاهایی مثل آش استفاده کنیم.

1) KEPUNZEL.COM                                                                                       

عاتکه موسوی – کارشناس تغذیه تبیان

خواص آناناس

 

آناناس از آن دسته غذاهایى است كه خوردنش كمى مشكل است. اما به شما تضمین مى دهیم كه همان لذتى را كه از خوردن یك قطعه شكلات مى برید، بتوانید از خوردن یك لیوان آب آناناس هم ببرید.

آناناس سرشار از ویتامین ها و مواد مغذى مثل كلسیم، پتاسیم، فیبر و ویتامین C است. علاوه بر این بسیار كم چربى و كم كلسترول است.

این خواص را مى توانید از مصرف كمپوت آناناس، میوه تازه آن، میوه ی یخ زده یا حتى آب آناناس به دست آورید.

یكى از خواص مهم آناناس كمك به ساخت استخوان هاى سالم و استحكام استخوان هاست.

آناناس غنى از منیزیم، ماده معدنى اى است كه وجودش براى ساخت استخوان ها و ارتباط بافت ها ضرورى است. آناناس باعث رشد استخوان ها در بدن جوانان و استحكام استخوان ها در پسران مى شود.

یك فنجان آناناس حدود 73 درصد منیزیم مورد نیاز روزانه بدن را تأمین مى كند.

از دیگر خواص آناناس مى توان به نقش آن در بهبود سرماخوردگى و كاهش میزان سرفه اشاره كرد.

اكثر افراد هنگام سرماخوردگى ویتامین C یا آب پرتقال بیشتری مى خورند، غافل از این كه خواص آناناس نیز كمتر از آنها نیست.

«بروملین» موجود در آناناس باعث كاهش شدید سرفه یا توقف سرفه هاى شدید و كاهش میزان آن مى شود. پس هنگام سرماخوردگى خوردن آناناس را فراموش نكنید.